Besteed eens een aannemer aan in plaats van het werk.

Binnen de overheid is aanbesteden op laagste prijs weer helemaal terug van weggeweest. De werkzaamheden gewoon als een RAW bestek in de markt zetten. Dat is handig, slim en efficiënt. Het vraagt echter van de opdrachtgever wel de nodige kennis om een dergelijk contract te kunnen opstellen. Is die er nog wel in voldoende mate of moeten we voor een hele andere aanpak kiezen?

Heeft de overheid wel voldoende kennis in huis?

De trend om in te schrijven op basis van EMVI is tanende. Ging tot voor kort 80 tot 90% van de werken nog onder EMVI de markt op, inmiddels zijn die cijfers omgedraaid. Het over grote deel gaat weer gewoon, net als vroeger op laagste prijs de markt op. So far, so good, zul je denken… Hier is niets nieuws onder de zon. We zijn weer terug waar we 15 tot 20 jaar gelden ook waren. Maar in de afgelopen periode is er echter wel het een en ander binnen de overheid verandert. De overheid heeft de nodige bezuinigingsrondes achter de rug waarbij men zich steeds meer toelegt op het voeren van de regie.

Ik geloof wel in een strategie om meer regie te voeren. Echter altijd in een balans met de altijd noodzakelijke inhoudelijke kennis. Het lijkt erop dat er steeds meer sprake is van een onbalans. Er dreigt een tekort te ontstaan van deskundige mensen om een project goed te managen. En dat zijn nu net die mensen die je nodig hebt om een goed contract te schrijven. Om hier wat aan te doen worden er steeds vaker raamcontracten voor ingenieursdiensten uitgevraagd. Als overheid laat je zo de werkzaamheden die je zelf niet meer kunt behappen door een ingenieursbureau uitvoeren. Dat past ook prima binnen de regierol om deze bureau’s te voorzien van de benodigde informatie. Echter wat blijkt, ook de externe bureau’s hebben niet meer voldoende mensen in huis. Er zijn simpelweg onvoldoende bestekschrijvers en civieltechnische tekenaars om aan de groeiende vraag vanuit de overheid te voldoen.

De zoektocht naar de juiste aannemer 

Misschien ligt de volgende stap wel in het niet langer aanbesteden van de werkzaamheden in de vorm van een contract maar in het aanbesteden van de aannemer. Je zou eens op zoek moeten gaan naar die aannemer, die blijk geeft over de inhoudelijke kennis te beschikken die nodig is om het betreffende werk te realiseren. Hierbij geef je als overheid alleen aan wat er gemaakt moet worden en niet hoe iets gemaakt moet worden. Misschien wordt het tijd dat een gemeente gewoon concrete open vragen stelt die een aannemer kan beantwoorden. Dus niet in een programma van eisen een levertijd noemen van vier weken, maar gewoon vragen wat de levertijd is. Hierbij kan je ook de vraag stellen of een aannemer in het bezit is van een PSO certificaat en op welke trede men staat van de CO2 prestatieladder. Het moet gaan over de manier waarop de aannemer zijn antwoorden weet te onderbouwen en blijk geeft van inhoudelijke kennis. Als je bang bent om opgezadeld te worden met alleen maar loze beloften dan zal dat in de praktijk reuze meevallen. Met de kennis die ook bij een regieorganisatie beschikbaar is het niet zo moeilijk om door eventuele loze beloftes heen te prikken.

Doet de laagste prijs er nog toe?

Maar hoe zit het dan met de laagste prijs, de budgetten en het geld? Hoe hou je daar dan de controle over? Als je het over kwaliteit hebt dan zou de prijs van de werkzaamheden helemaal geen rol meer moeten spelen. Geef gewoon aan hoeveel geld er beschikbaar is en aannemers kunnen aangeven hoeveel kwaliteit ze voor dat budget kunnen leveren. Is de aangeboden kwaliteit te laag dan moet er geld bij. Is de kwaliteit te hoog dan moet het budget naar beneden. De beoordeling wordt veel eenvoudiger. Helemaal mooi zou zijn als je vervolgens met de geselecteerde aannemer in een bouwteam gaat werken. Samenwerken aan eenzelfde doel, uitgewerkt in een voor beide partijen begrijpelijk contractstuk. Je hebt samen beschreven wat er gemaakt moet worden passend binnen de beschikbare middelen. Kom je er in de uiteindelijke prijsonderhandeling niet uit? Betaal de aannemer voor zijn geleverde diensten en zet het werk traditioneel op de markt.

Kies voor kwaliteit, denk circulair en werk met een plafondbedrag. Kwaliteit lever je samen.

©lbbrhzn

8 reacties

  1. rabc2015 schreef:

    Eerst dacht ik .. je gaat richting BVP …. Maar je kwam uit op bouwteam … ja dat kan … maar inderdaad je zal dan eerst de aannemer moeten selecteren … daar zullen er vast een aantal zijn die dat goed kunnen … toch vrees ik dat het aantal die dat kan maar heel beperkt is en van zijn levensdage de vraag niet aankan. De kern van het probleem is en blijft namelijk dat er te weinig kennis is. En ingehurd moet worden. Waar we weer aanlopen tegen de ketensamenwerking

  2. Lubberhuizen schreef:

    Het hangt van de complexiteit van het werk af. Wat mij steeds weer opvalt is hoe simpel de werkzaamheden soms zijn. De complexiteit zit hem in de omgevingsfactoren. Je zoekt dus niet een aannemer die goed stenen kan leggen maar een aannemer die alle factoren en zijn bedrijfsvoering goed kan managen. Dat stene leggen kun je dan prima bij een kleinere aannemer neerleggen.

    • Ron Reijnders schreef:

      het hoofd- en onderaannemer principe dus ..

      • Lubberhuizen schreef:

        nee, werken in een alliantie! Anders werkt het niet. Je moet uit de oude structuren zien te blijven. Juist die kleine lokale aannemers hebben heel veel plaatselijke kennis. Die moet je een plek aan de tafel geven en niet als onderaannemer met een uitgeknepen budget laten werken. Vind je het gek dat ze alleen maar doen wat ze gezegd wordt. Het nemen van verantwoordelijkheid hebben we er in de afgelopen jaren helemaal uitgeslagen met elkaar.

  3. rabc2015 schreef:

    hoe simpel een werk ook lijkt ; ook een straatwerkklus bij een groot onderhoud … wordt dat bijna altijd gekoppeld aan een herinrichting .. dan gaat de kennis vele malen verder dan het managen van de omgeving maar ook het ontwerp samen met de omgeving. de afweging van hergebruik en nieuw materiaal. modewensen. visies op afwatering parkeernormen, analyse van je leeftijdsopbouw i.c.m. toekomstvoorspellingen over de nabije parkeerdruk woningen winkels werk etc etc. Het maken van een uitvoeringsgereed werk of het komen tot een uitvoeringsgereed werk is wel ff wat anders. die kennis zit er niet bij 95 % van de bedrijven.

    • Lubberhuizen schreef:

      Eigenlijk zijn we het dus eens! Nee, die zit niet bij 95% van de bedrijven (kunnen we over discussiëren maar die paar % maakt niet veel uit). Het gaat er dus om dat we de markt op een andere manier gaan benaderen en hen de ruimte geven om te leren om op een andere manier naar het werk te gaan kijken. Er zijn nu bedrijven die het al zien en zich aan het transformeren zijn. Ja, die ene cowboy zal via natuurlijke selectie straks op gaan in andere aannemers. Kennis en vakmanschap gaat nooit verloren.

  4. mbt hoofd onderaannemer: je schreef: “Dat stene leggen kun je dan prima bij een kleinere aannemer neerleggen.” daar regeerde ik op. Het alliantie principe ja daar ben ik het wel mee eens. Maar hoe bedoelde je het zinnetje over “stenen en kleine aannemer” dan ? Overigens of een onderaannemer al dan niet wordt uitgeknepen is een ander onderwerp. ik denk dat in een bouwteam al dan niet met alliantie nog steeds de kans is dat hij wel of niet wordt uitgeknepen.
    De ‘kleine’ lokale aannemer (kan ook een grote zijn) heeft op bepaalde vlakken meer lokale kennis maar of dat voldoende is om het te winnen van bedrijven die heel andersoortige kennis hebben ???

  5. rabc2015 schreef:

    ” De ruimte geven om te leren” dat zeiden we ook toen we met GC begonnen. Soms is dat een succes en soms komt men er hard van terug. Ook daar zeiden opdrachtnemers dat kan ik wel en andere leer ik dat wel lopende de rit. maar het is wel wezenlijk anders. en dat geldt ook voor jouw idee. prima ernaast maar laten we niet de nog goede oude schoenen weggooien. die lopen zo lekker.

Geef een reactie

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

%d bloggers liken dit: